Absence of Evidence is not Evidence of Absence

Deze stelling is geformuleerd door Nassim Nicholas Taleb. Taleb’s onderliggende boodschap met deze stelling is vooral jezelf niet gerust te stellen met schijnzekerheden of halve waarheden, maar onzekerheden te accepteren. Je weet niet wat je niet weet.

Accepteer onzekerheden en bereid je voor. Span een vangnet, ook al hangt het laag boven de grond. Je beschermt jezelf en beperkt mogelijke schade. Grijp elke gelegenheid aan het vangnet iets omhoog te trekken. Mocht hetgeen je eerder voor onmogelijk hield toch gebeuren dan blijft de impact beperkt tot de eerder voorziene niveau’s. Risico is het produkt van de kans dat een gebeurtenis plaatsvindt vermenigvuldigd met de impact daarvan. De uitkomst dient altijd acceptabel te zijn, in de zin van ‘hanteerbaar’.

Herken ‘Groupthink‘, het is met name hier dat (geoefende) toeschouwers meer zien dan deelnemers. Dat een gebeurtenis nog niet eerder heeft plaatsgevonden, soms onwaarschijnlijk wordt genoemd, betekent zeker niet dat deze niet alsnog zal kunnen plaatsvinden. In ‘The Black Swan‘ beschrijft Taleb (o.a.) het leven van een Amerikaanse kalkoen – bijna 1000 dagen hemel op aarde totdat ‘Thanksgiving’ in zijn 3e levensjaar arriveert. Op basis van het verleden heeft de kalkoen geen enkele reden aan te nemen dat zo’n allesomvattende gebeurtenis in zijn 3e levensjaar zal plaatsvinden.

Het omgekeerde is natuurlijk ook waar – je kunt jezelf niet altijd overal tegen beschermen en angst is een slechte raadgever. De essentie lig in het omgaan met onzekerheden. Niets is verraderlijker dan onzekerheden elimineren op basis van schijnzekerheden. Groupthink draagt in niet geringe mate bij aan schijnzekerheden. In veel beslissingsprocessen ontbreekt het aan een ‘Devil’s Advocate‘; continue tegenkracht, niet om dwars te liggen, maar om het denkraam te verbreden, verse argumenten aan te dragen, bestaande argumenten van nieuwe lading te voorzien en schijnzekerheden door te prikken. Het belang van een sterke ‘Devil’s Advocate’ als toeschouwer kan niet makkelijk worden overschat - ‘Where all think alike, no one thinks very much‘.